Z omawianą problematyką wiąże się działalność informacyjna i edukacyjna dotycząca żywienia niemowląt i małych dzieci, tj. dzieci do lat 3. Kwestie te reguluje § 20 rozp. w sprawie środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, dotyczący materiałów informacyjnych i edukacyjnych dotyczących żywienia niemowląt i małych dzieci.

  • Nie ma definicji normatywnej tych materiałów. W literaturze przedmiotu wskazuje się, że należy przez nie rozumieć „wszelkie materiały oparte na aktualnej wiedzy z zakresu medycyny, żywienia i farmacji i przedstawiające w sposób obiektywny informacje na temat potrzeb żywieniowych niemowląt i małych dzieci, zasad ich zaspokajania, sposobów karmienia, wskazań medycznych i żywieniowych w tym zakresie itd.”1. Chodzi przy tym o wszelkie formy takiej informacji – zarówno pisemną ( ulotki, gazetki, foldery, broszury, książki), jak i audiowizualną (np. filmy, informacja w radio)2. Wątpliwości może budzić uznanie za te materiały wyposażenia3. Upraszczając, z uwagi na wykładnię prounijną można uznać, że do takiego wyposażenia zastosowanie powinien znaleźć § 20 ust. 1 i 2 rozp. w sprawie środków spoż.specj.przezn.ż. (treść przepisu poniżej).
  • W przeciwieństwie do reklamy, celem materiałów informacyjnych i edukacyjnych nie jest zachęcanie do stosowania danego produktu, a zwiększanie świadomości konsumentów w kwestii żywienia niemowląt i małych dzieci lub kształtowanie umiejętności należytego karmienia4.

Zgodnie z § 20 rozp. w sprawie środków spoż.specj.przezn.ż:

„1. Materiały informacyjne i edukacyjne dotyczące żywienia niemowląt i małych dzieci mogą być dostarczane nieodpłatnie przez podmioty działające na rynku spożywczym, produkujące lub wprowadzające do obrotu preparaty do początkowego żywienia niemowląt lub przedmioty służące do karmienia niemowląt, wyłącznie:

1) na wniosek podmiotów zainteresowanych;

2) po uzyskaniu pisemnej zgody zakładu opieki zdrowotnej, jeżeli materiały te spełniają wymagania, o których mowa w ust. 3 i 4;

3) za pośrednictwem zakładów opieki zdrowotnej, aptek lub punktów aptecznych.

2. Materiały informacyjne i edukacyjne mogą być oznaczone nazwą lub znakiem graficznym podmiotu działającego na rynku spożywczym, nie mogą jednak zawierać nazwy handlowej preparatu do początkowego żywienia niemowląt

3. Materiały informacyjne i edukacyjne kierowane do kobiet w ciąży oraz matek niemowląt i małych dzieci dotyczące żywienia niemowląt zawierają informacje dotyczące:

1) korzyści płynących z karmienia naturalnego i wyższości tego karmienia nad karmieniem sztucznym;

2) właściwego żywienia kobiet karmiących oraz przygotowania do karmienia piersią i utrzymania tego procesu;

3) możliwych negatywnych skutków dla karmienia piersią w przypadku częściowego karmienia za pomocą butelki;

4) trudności w powrocie do karmienia piersią, jeżeli zostanie podjęta decyzja o karmieniu sztucznym;

5) odpowiedniego stosowania preparatu do początkowego żywienia niemowląt, jeżeli jest to konieczne ze względu na prawidłowe żywienie niemowląt.

4. W przypadku gdy materiały, o których mowa w ust. 1, zawierają informacje o stosowaniu preparatów do początkowego żywienia niemowląt, obejmują one również informacje o socjalnych i ekonomicznych skutkach ich stosowania, ryzyku, jakie niosą dla zdrowia niemowlęcia niewłaściwa żywność lub metoda karmienia, w tym niewłaściwe zastosowanie preparatów do początkowego żywienia niemowląt. Materiały te nie mogą zawierać żadnych wizerunków idealizujących stosowanie preparatów do początkowego żywienia niemowląt.”

 

Naruszenia powyższych przepisów należy zgłaszać przede wszystkim do Państwowej Inspekcji Sanitarnej Ponadto w konkretnym przypadku zasadne może być również zawiadomienie innych organów (zob. szerzej pkt VII).


przypisy

  1. M. Syska, [w:] A. Szymecka-Wesołowska (red.), Bezpieczeństwo…, kom. do art. 25 ustawy, nb 49.
  2. M. Syska, [w:] A. Szymecka-Wesołowska (red.), Bezpieczeństwo…, kom. do art. 25 ustawy, nb 51.
  3. Tak jednak M. Syska w odniesieniu do wyposażenia edukacyjnego – zob. M. Syska, [w:] A. Szymecka-Wesołowska (red.), Bezpieczeństwo…, kom. do art. 25 ustawy, nb 51.
  4. Por. M. Syska, [w:] A. Szymecka-Wesołowska (red.), Bezpieczeństwo…, kom. do art. 25 ustawy, nb 49.